Strona wykorzystuje pliki cookies, jeśli wyrażasz zgodę na używanie cookies, zostaną one zapisane w pamięci twojej przeglądarki. W przypadku nie wyrażenia zgody nie jesteśmy w stanie zagwarantować pełnej funkcjonalności strony!

Seminarium „Po co nam ustawa o funduszu sołeckim?” Wystąpienie Ireneusza Niewiarowskiego

Seminarium „Poco nam ustawa o funduszu sołeckim?” Wystąpienie Ireneusza Niewiarowskiego

Panel Ustawa o funduszu sołeckim – różne perspektywy

 

17 lutego 2010 roku odbyło się seminarium "Po co nam ustawa o funduszu sołeckim?", zorganizowane przez Stowarzyszenie Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich (SLLGO). Było to pierwsze z cyklu spotkań dotyczących funkcjonowania funduszu sołeckiego w szerszym kontekście – prawnym, finansowym i społecznym.

Zaproponowany  temat przyciągnął szerokie grono uczestników i uczestniczek. Wśród nich znalazły się zarówno sołtyski i sołtysi z wielu stron Polski, jak i osoby pracujące w instytucjach administracji publicznej oraz lokalni działacze i działaczki. Publiczność aktywnie zaangażowała się w dyskusję. Od początku nie ulegało wątpliwości, że wszyscy uczestnicy przywieźli ze sobą interesujące doświadczenia, którymi chcieli się podzielić. Dyskusje dotyczyły przede wszystkim tematów wynikających z codziennej praktyki.

Przybyłych gości powitała prezeska SLLGO. Katarzyna Batko-Tołuć stwierdziła, że podejmowanie decyzji na temat wydatkowania publicznych pieniędzy wydaje się być idealnym tematem angażującym zainteresowanie mieszkańców. W ramach projektu Budżet Obywatelski, stowarzyszenie przez rok przyglądało się wprowadzaniu w życie ustawy o funduszu sołeckim (z 20 lutego 2009). Seminarium stanowiło okazję do podsumowania zdobytej wiedzy, przyjrzenia się temu, co wydarzyło się w temacie funduszu sołeckiego do tej pory oraz do porozmawiania o tym, co warto i należy robić w dalszej perspektywie.

Spotkanie ludzi z różnych środowisk potrzebne było m.in. po to, aby porozmawiać o tym, jak założenia twórców ustawy mają się do jej praktycznej realizacji.
 
Panel Ustawa o funduszu sołeckim – różne perspektywy

Obrady zaczęły się od panelu Ustawa o funduszu sołeckim – różne perspektywy, w którym głos zabrało dwóch prelegentów – Ireneusz Niewiarowski, senator Rzeczpospolitej Polskiej i prezes Krajowego Stowarzyszenia Sołtysów oraz Rafał Trykozko, ekspert z zakresu finansów publicznych, autor Komentarza do ustawy o funduszu sołeckim.


Wystąpienie Ireneusza Niewiarowskiego

Ireneusz Niewiarowski przedstawił ustawę jako swoistą „cegiełkę w systemie”, element szerszej reformy, która ma na celu dokończenie decentralizacji i wzmocnienia samorządu lokalnego. Reforma została zapoczątkowana przez rząd PO-PSL  kilka miesięcy po wygranych wyborach parlamentarnych, jesienią 2007 roku. Ustawa o funduszu sołeckim wydaje się  być głównym elementem tej reformy, który został wprowadzony w życie. Celem wprowadzenia ustawy – według Ireneusza Niewiarowskiego - było podkreślenie znaczenia sołectwa jako jednostki pomocniczej gminy, przekazanie tej jednostce większych praw i możliwości oraz zaproponowanie narzędzia angażowania mieszkańców w życie publiczne.

Sołectwo jest posiadającą ogromny potencjał lecz niedocenioną jednostką administracyjną w polskim systemie samorządowym. To właśnie sołectwa i ich mieszkańcy mają możliwość najskuteczniejszego realizowania działań związanych ze zmianą na terenach wiejskich. Ustawa dała ramy prawne takim działaniom, wzmacniając wprawdzie instytucję sołectwa, wciąż jednak nie przekazując mu samodzielności.


Senator Ireneusz Niewiarowski.

Warto pamiętać w tym miejscu, że zgodnie z zasadą pomocniczości sołectwa (i inne jednostki pomocnicze gminy), powinny przejmować kolejne zadania od wyższych szczebli administracji samorządowej. Fundusz sołecki w założeniu miał stworzyć taką możliwość.

Senator Niewiarowski uznał, że ustawa jest sukcesem środowiska, które walczyło o jej wprowadzenie od wielu lat - przy zmieniających się rządach i pomysłach na konkretne rozwiązania prawne w tej dziedzinie. Prelegent mówił tu przede wszystkim o planowanej niegdyś obligatoryjności wyodrębniania funduszu sołeckiego przez gminy, które to rozwiązanie było szeroko krytykowane, jako ograniczające niezależność gmin i w związku z tym niezgodne z konstytucją. Idea powstałej ustawy, jak również jej szczegółowe rozwiązania zostały oparte o doświadczenia pochodzące z kraju i zagranicy.

Oceniając dotychczasowe działanie ustawy, Ireneusz Niewiarowski stwierdził, że będzie  można mówić o jej sukcesie, o ile faktycznie wyzwoli ona  ludzką inicjatywę, która przejawia się w lokalnych spotkaniach, dyskusjach i działaniach – tak na poziomie gminy, jak i sołectwa.  Jak dotąd doświadczenie pokazuje, że  - przynajmniej w niektórych miejscach - ustawa spełnia swoje zadanie.

Ireneusz Niewiarowski  podkreślił wyraźnie konieczność prowadzenia stałego monitoringu wprowadzania ustawy, ze względu na fakt, że jest to rozwiązanie nowatorskie i jego realizacja może pójść w różnych kierunkach. Równie ważna w tym kontekście jest edukacja sołtysów i przedstawicieli gminy oraz zapewnienie różnorodnego wsparcia w ramach prowadzonych działań – chociażby w postaci gromadzenia dobrych praktyk, które można rozpowszechniać i na których można się opierać.

Poruszona została również kwestia dalszej pracy nad ustawą – przykładowo przyjrzenia się jej po dwóch latach funkcjonowania celem ewentualnej zmiany niektórych przepisów. Pomysł ten wydaje się rozsądny i praktyczny, pozostaje jedynie pytanie, czy będzie wykonalny.

Senator Niewiarowski podkreślił na koniec, że fundusz sołecki jest praktycznym testem dla władz gminnych, na ile chcą rzeczywiście działać na rzecz mieszkańców, jest to bowiem dobre narzędzie stymulujące lokalny rozwój, potencjalnie angażujące w realizację konkretnych działań dużo więcej, niż tylko niewielkie środki finansowe  z gminnego budżetu.

 

 

***

 

Opracowanie tekstu: Barbara Klimek, Stowarzyszenie Liderów Lokalnych Grup Obywatelskich: www.funduszesoleckie.pl 
Fot. i opracowanie materiałów filmowych: Piotr Subotkiewicz

Więcej na ten temat:

 

 

wersja do druku

Skomentuj

Upewnij się, że pola oznaczone wymagane gwiazdką (*) zostały wypełnione. Kod HTML nie jest dozwolony.

Dołącz do nas

      YTxyXYx